Direct naar:

Medicijnen: beschikbaarheid en goed gebruik

Medicijnen zorgen ervoor dat ziekteklachten verminderen, verdwijnen of worden voorkomen. Ongeveer 11 miljoen mensen in Nederland gebruiken regelmatig medicijnen. Er zijn duizenden soorten medicijnen in verschillende vormen zoals pillen, zalven, druppels en injecties. Iedereen moet tijdig kunnen beschikken over passende medicijnen. Daarnaast is goed gebruik van medicijnen belangrijk.

Medicijnen in de openbare farmacie

In de openbare farmacie zijn extramurale geneesmiddelen verkrijgbaar. Dit zijn geneesmiddelen die op recept van een arts verkrijgbaar zijn bij de apotheek. Wij maken ons binnen de openbare farmacie sterk voor de beschikbaarheid en goed gebruik van medicijnen.

Beschikbaarheid medicijnen

Het is belangrijk dat patiënten hun medicijnen krijgen wanneer dat nodig is. Steeds vaker kan de apotheek bepaalde medicijnen niet leveren of pas na enige tijd. Dat leidt tot vervelende situaties. Patiënten moeten langer wachten en slaan soms noodgedwongen het innemen van hun medicijnen één of meerdere malen over. Dat kan gevolgen hebben voor hun kwaliteit van leven en voor de medicatietrouw.

Zulke tijdelijke uitval van medicijnen kan worden voorkomen door groothandels of fabrikanten te verplichten een zekere voorraad aan te houden van veel gebruikte medicijnen. Zo’n voorraad heet in de volksmond ‘een ijzeren voorraad’. Tijdelijke leveringsproblemen kunnen dan opgevangen worden zonder dat de patiënt daar last van heeft.

Wisselen van medicijnen

Ongeveer 1 miljoen patiënten krijgen per jaar een ander medicijn bij de apotheek dan dat de arts voorschrijft. Sommige patiënten overkomt dat zelfs verschillende keren in een jaar. Wisselen van medicijnen kan grote gevolgen hebben voor patiënten, zo blijkt uit onderzoek van veertien patiëntenorganisaties onder bijna tweeduizend patiënten. Ruim een derde voelt zich zieker na het overgaan op een ander merk. Bijna een kwart van de mensen moet hierdoor een extra medisch onderzoek ondergaan.

Melding 'Medische noodzaak'

De melding ‘medische noodzaak’ op het recept betekent niet altijd dat de patiënt ook daadwerkelijk het betreffende medicijn ontvangt. Een op de vier mensen bij wie de arts ‘medische noodzaak’ op het recept schrijft, krijgt dat specifieke middel toch niet mee bij de apotheek. Mensen die een ander middel krijgen dan hun eigen vaste middel, hebben daar soms vervelende bijwerkingen van. De Patiëntenfederatie wil dat als ‘medische noodzaak’ op het recept staat, de patiënt dit medicijn ook krijgt.

Goed gebruik medicijnen

Goed gebruik van medicijnen is belangrijk. Extra aandacht voor de juiste dosering is van groot belang. Zeker bij patiënten die meerdere aandoeningen hebben en verschillende medicijnen gebruiken.

Een belangrijke voorwaarde voor bevordering van therapietrouw en goed gebruik is regelmatig overleg tussen patiënt en zorgverlener over de medicijnen belangrijk.

De arts en apotheker moeten patiënten regelmatig uitnodigen voor zo’n gesprek. Afhankelijk van de patiënt en het medicijngebruik kunnen de arts en apotheker op verschillende manieren evalueren . Dat kan een korte  of uitgebreide evaluatie zijn. De module medicatiebeoordeling is een uitgebreide evaluatie en is onderdeel van de richtlijn polyfarmacie bij ouderen. Deze is bedoeld voor 75-plussers die tien of meer medicijnen innemen.

Geneesmiddelen in ziekenhuiszorg

Geneesmiddelen die de patiënt in het ziekenhuis krijgt, noemen we ‘intramurale farmaceutische zorg’. Vaak bereidt de ziekenhuisapotheek de medicijnen en levert de verpleging of apotheekmedewerker deze aan de patiënt in het ziekenhuis.

Deze medicijnen en vooral de nieuwe innovatieve medicijnen vormen een steeds grotere uitgave voor ziekenhuizen. Steeds meer patiënten krijgen een behandeling met specialistische medicijnen waarvan een deel erg duur is. Langdurige en ingewikkelde onderhandelingen om de prijs te drukken, staan  de tijdige beschikbaarheid van deze medicijnen weleens in de weg . Kostenbeheersing is belangrijk, maar tijdige beschikbaarheid van essentiële en passende medicijnen moet voorop staan.   

Nieuw model patiëntenregisters

Patiëntenfederatie Nederland pleit al langere tijd voor een nieuw model van patiëntenregisters. Een patiëntenregister is een bestand waarin (medische) gegevens over patiënten worden bijgehouden. Bijvoorbeeld: leeftijd, medische indicatie, gevolgde behandeling en stadium van ontwikkeling van de ziekte. Patiëntenregisters kunnen bijvoorbeeld inzicht geven in:

In een patiëntenregister is het beheer van de patiëntgegevens goed geregeld. Zo’n nieuw model van registers dient niet langer het belang van één farmaceutisch bedrijf, maar de ontwikkeling en evaluatie van medicijnen bij een bepaalde aandoening. Het biedt gegevens over een langere periode en is toegankelijk voor verschillende gebruikers, onder wie patiënten(organisaties).

Ervaringen

Kamerbrieven en onderzoeken

Is deze pagina nuttig?
Bedankt voor je feedback!