Ga naar main content
  • Wachttijden
  • Ziekenhuiszorg

Patiëntenfederatie Nederland: zet meer vaart achter wegwerken van wachtlijsten

06 oktober 2026
Begin main content

Binnenkort spreekt de Kamer over de ziekenhuiszorg. Eerder zijn er in diverse akkoorden afspraken gemaakt over het terugdringen van de wachtlijsten, de concentratie en spreiding van zorg en het aanleveren van kwaliteitsindicatoren. Maar de uitvoering van deze afspraken verloopt te traag, aldus de Patiëntenfederatie.

Pak wachtlijsten krachtiger aan

De wachtlijsten zijn in veel ziekenhuizen nog altijd te lang. In het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) zijn mede op ons initiatief afspraken gemaakt over proactieve zorgbemiddeling. Wij vinden het grote winst dat zorgverzekeraars dit voorjaar hiermee voor een eerste afspraak bij de medisch specialist zijn begonnen. Inmiddels gaven al meer bijna 58.000 patiënten in de klinische- en geestelijke gezondheidszorg toestemming voor deze zorgbemiddeling. Tegelijkertijd geldt deze bemiddeling nu alleen nog voor een eerste consult bij de medisch specialist: diagnose en behandeling worden pas op termijn toegevoegd. Daarnaast moeten veel patiënten nog steeds lang wachten voordat ze bij een medisch specialist terechtkunnen.

Wachttijden hebben een grote impact op patiënten. Naast pijn, een toename van klachten en een verslechtering van de situatie kan wachten op een eerste afspraak bij een medisch specialist en/of het wachten op diagnose of een behandeling onder meer leiden tot verlies van inkomen en eenzaamheid.

De wachtlijsten moeten daarom krachtiger worden aangepakt. Patiëntenfederatie Nederland pleit ervoor dat er betere afspraken in de regio worden gemaakt. Zo dienen ziekenhuizen en zelfstandige behandelcentra naar elkaar door te verwijzen als de wachtlijsten boven de Treeknorm uitkomen. Daarnaast moeten zij patiënten beter informeren over de mogelijkheid van zorgbemiddeling door hun zorgverzekeraar. Tenslotte moeten alle wachtlijsten eenduidig worden geregistreerd en gepubliceerd, bijvoorbeeld op ZorgkaartNederland. Alleen op deze manier krijgen patiënten meer duidelijkheid over de werkelijke wachttijden in ziekenhuizen en zelfstandige behandelcentra.

Zet concentratie hoogcomplexe zorg door

In het Integraal Zorgakkoord (IZA) is verder afgesproken dat het zorglandschap toekomstbestendig wordt gemaakt door hoogcomplexe zorg te concentreren. Patiëntenfederatie Nederland vindt deze afspraken cruciaal. Hiermee wordt de kans het grootst dat elke patiënt de kwaliteit van behandeling ontvangt die voor hem of haar nodig is. Ook neemt de algemene kwaliteit van de ziekenhuisbehandelingen voor alle patiënten hiermee toe.

Inmiddels is een start gemaakt: voor een deel van de hoogcomplexe oncologische en vaatchirurgische ingrepen is de behandeling geconcentreerd in ziekenhuizen die daarin veel expertise hebben opgebouwd. Nu moet een start worden gemaakt met 25 aandoeningen die minder vaak voorkomen. Wij zien helaas nog onvoldoende voortgang en roepen alle partijen in de zorg op om hiermee voortvarend aan de slag te gaan en zich aan de afspraken te houden.

Naleving van wettelijke verplichting kwaliteitsregistraties

Patiëntenfederatie Nederland roept ziekenhuizen en zelfstandige klinieken tenslotte op om zich aan de regels rond kwaliteitsregistraties te houden. Zorgaanbieders voeren nu nog veel (technische) bezwaren aan om niet te hoeven voldoen aan de wettelijke verplichting om kwaliteitsindicatoren aan te leveren bij het Zorginstituut. Wij vinden dat er meer urgentie moet komen, want zonder registratie is het ook niet mogelijk om patiënten meer inzicht in de kwaliteit van behandelingen te bieden.

Morgen debatteert de Tweede Kamer hierover. Onze inbreng voor dit debat kun je hieronder lezen.

  • PDF (128 KB)

    Inbreng voor het comissiedebat over Ziekenhuiszorg

    Download